De gemeenteraad heeft op 2 juli 2026 het plan Milheesestraat in Milheeze vastgesteld. 87 woningen en een supermarkt. Politiek op Inhoud is voor woningbouw in Milheeze. Wij hebben ook voor het centrumplan Milheeze gestemd. Milheeze heeft woningen nodig.
Niet op deze manier
De raad heeft een besluit genomen zonder dat het echte dilemma helder op tafel lag. Dat dilemma gaat over geur, gezondheid, bescherming van toekomstige bewoners, de positie van een bestaand varkensbedrijf aan Heikamp 4 en de vraag hoe Gemert-Bakel omgaat met woningbouw aan dorpsranden.
De adviesnota vertelde vooral dat het plan kon. Geur geen belemmering. Woon- en leefklimaat aanvaardbaar. Evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Maar de informatie die nodig was om de politieke keuze echt te maken, stond er niet scherp in.
Hoeveel woningen krijgen een geurbelasting boven 5 OU? Wat betekent 5 tot 10 OU volgens de eigen geur-evaluatie? Waarom is geen formeel GGD-advies gevraagd? Wat betekent dit straks voor de bebouwingscontour geur? En wat zijn de gevolgen voor Heikamp 4?
Duidelijkheid kwam pas na vragen van POI
In de uitklapper “Waar schiet de adviesnota tekort?” zetten wij op een rij welke informatie de raad vooraf had moeten krijgen. Goede besluitvorming begint met volledige informatie.
Waar schiet de adviesnota tekort? Open dit kader voor de informatie die de raad vooraf had moeten krijgen over geur, gezondheid, bebouwingscontour, Heikamp 4 en de echte bestuurlijke keuze achter het plan.
Bij een besluit over 87 woningen en een supermarkt moet de raad vooraf alle relevante informatie krijgen. Niet alleen de conclusie dat het plan kan, maar ook de keuzes, risico’s en gevolgen achter dat oordeel.
Dat is extra belangrijk bij geur, gezondheid, agrarische belangen en een nieuwe woonwijk aan de rand van Milheeze. De raad moet niet achteraf via vragen ontdekken wat vooraf in de adviesnota had moeten staan.
Wat had de raad vooraf moeten weten?
Aantal woningen boven 5 OU
De raad had vooraf een helder overzicht moeten krijgen hoeveel woningen een geurbelasting boven 5 OU krijgen. Dat stond niet duidelijk in de adviesnota.
Woonwijk of buitengebied
De raad had de echte keuze moeten krijgen: behandelen we deze nieuwe wijk straks als woonwijk, of blijft de gemeente uitgaan van de oude aanduiding als buitengebied?
Betekenis van 5 tot 10 OU
De raad had moeten zien dat 5 tot 10 OU in de geur-evaluatie niet neutraal is. Voor woonkernen wordt dit aangeduid als matig, boven de GGD-advieswaarde en met kans op geurklachten.
Geen formeel GGD-advies
De raad had duidelijk moeten lezen waarom geen formeel GGD-advies is gevraagd als stevige onderbouwing bij een nieuwe woonwijk in een geurbelaste omgeving.
Bebouwingscontour geur
De raad had vooraf moeten weten dat de keuze over de bebouwingscontour geur later terugkomt. Juist die keuze bepaalt welk beschermingsniveau straks bij deze wijk hoort.
Gevolgen voor Heikamp 4
De gevolgen voor het varkensbedrijf aan Heikamp 4 zijn te smal neergezet. De redenering dat het bedrijf toch al beperkt is, vervangt geen eerlijke analyse van toekomstige gevolgen.
De adviesnota gaf de raad vooral de eindconclusie: het plan is aanvaardbaar. Maar de bestuurlijke keuze achter die conclusie stond niet scherp op tafel.
De vragen van POI hebben pas duidelijk gemaakt wat in de adviesnota had moeten staan. Dat op diverse woningen 6,4 OU wordt berekend. Dat niet inzichtelijk is gemaakt om hoeveel woningen het gaat. Dat geen formeel GGD-advies is gevraagd. En dat de keuze over de bebouwingscontour geur later terugkomt.
Daarmee is de raad niet goed in positie gebracht. Juist bij politiek gevoelige onderwerpen moet de kwaliteit van raadsstukken hoger zijn. De raad hoort de echte keuze op tafel te krijgen, niet alleen een voorstel waarin de scherpe kanten zijn gladgestreken.
Goede besluitvorming begint met volledige informatie. Als de raad die informatie pas na vragen van POI krijgt, dan was de adviesnota niet compleet genoeg.
Anders tekent de raad bij het kruisje.
Het plangebied ligt in het geurbeleid in “overig buitengebied”. Daar hoort een geurnorm van 5 OU bij. Maar met dit besluit blijft dit gebied feitelijk geen buitengebied. Er komen 87 woningen en een supermarkt. Dat is geen agrarische rand meer. Dat is een nieuwe woonwijk aan Milheeze.
Dan hoort de vraag op tafel: krijgt deze wijk straks ook de bescherming van een woonwijk, of blijft de gemeente doen alsof dit buitengebied is? Die vraag weigeren het college en de coalitie te beantwoorden.
Uit de beantwoording van onze vragen blijkt dat op diverse nieuwe woningen 6,4 OU wordt berekend. Dat is meer dan 5 OU. Hoeveel woningen het precies zijn, is nog niet inzichtelijk gemaakt. Die vraag wacht nog op beantwoording.
Voor het woon- en leefklimaat kijkt het college vervolgens niet naar 5 OU, maar naar een ander kader waarbij 10 OU nog aanvaardbaar zou zijn. Daarmee wordt hetzelfde gebied verschillend behandeld. Voor de oude geurkaart is het buitengebied. Voor het woningbouwbesluit is het een nieuwe woonwijk. En voor het woon- en leefklimaat wordt een ruimere grens opgezocht.
Redeneren naar een uitkomst
In de uitklapper “5 OU of 10 OU: wat gebeurt hier eigenlijk?” leggen wij uit waarom dit geen technisch detail is. De gemeentelijke geur-evaluatie zegt dat 5 tot 10 OU voor woonkernen “matig” is. Daarbij wordt de GGD-advieswaarde overschreden en is kans op geurklachten aanwezig.
5 OU of 10 OU: wat gebeurt hier eigenlijk? Open dit kader voor uitleg over de twee geursporen, de oude geurkaart, het ruimere woon- en leefklimaatkader en waarom dit bestuurlijk wringt.
In het dossier Milheeze lopen twee geursporen door elkaar. Daardoor lijkt het technisch, maar het is vooral bestuurlijk belangrijk. De raad moet kunnen zien welke norm wordt gebruikt, waarom die norm wordt gebruikt en wat dat betekent voor toekomstige bewoners en het varkensbedrijf aan Heikamp 4.
De oude geurkaart zegt: overig buitengebied. Het raadsbesluit zegt: nieuwe woonwijk aan Milheeze. Precies daar wringt het.
De geurroute in zes stappen
De oude geurkaart
Het plangebied valt op de bestaande geurkaart onder “overig buitengebied”. Daar hoort 5 OU bij.
De raad verandert de functie
Met 87 woningen en een supermarkt verandert de raad dit gebied feitelijk van buitengebied naar nieuwe woonwijk aan de kern Milheeze. Toch blijft de buitengebiedbenadering overeind, omdat die bestuurlijk beter uitkomt.
Meer dan 5 OU
Op diverse nieuwe woningen wordt een voorgrondbelasting van 6,4 OU berekend. Dat is hoger dan de 5 OU die bij “overig buitengebied” hoort.
Dan komt 10 OU in beeld
Voor het woon- en leefklimaat kijkt het college vervolgens naar een ander kader, waarbij 10 OU nog aanvaardbaar wordt geacht.
De geur-evaluatie zegt iets anders
Voor woonkernen valt 5 tot 10 OU in de categorie “matig”. Daarbij is het geurhinderniveau vrij hoog, wordt de gezondheidskundige advieswaarde van de GGD overschreden en is de kans op geurklachten aanwezig.
A- en B-inwoners
Zo ontstaat een vreemde situatie. Bestaande inwoners van de kern krijgen bescherming als kern. Nieuwe inwoners van de uitbreidingswijk worden behandeld alsof zij in buitengebied wonen.
Het college gebruikt de oude geurkaart om het gebied als buitengebied te behandelen, maar gebruikt een ruimer woon- en leefklimaatkader om de nieuwe woonwijk mogelijk te maken. Dat is geen heldere keuze. Dat is redeneren naar de gewenste uitkomst.
De onderbouwing rammelt aan alle kanten. Hetzelfde geurniveau krijgt een andere politieke betekenis, afhankelijk van welk label de gemeente erop plakt.
Als je dit als woonkern beoordeelt
Dan valt 5 tot 10 OU in de categorie “matig”. De geur-evaluatie benoemt daarbij een vrij hoog geurhinderniveau, overschrijding van de GGD-advieswaarde en kans op geurklachten.
Als je dit als buitengebied beoordeelt
Dan wordt hetzelfde niveau veel lichter gewogen. Precies daarom houdt de gemeente vast aan de oude buitengebiedbenadering, terwijl de raad feitelijk een nieuwe woonwijk mogelijk maakt.
Daarmee creëert Milheeze op deze manier A- en B-inwoners. Inwoners in de bestaande kern krijgen de bescherming die bij een kern hoort. Toekomstige bewoners van de nieuwe wijk krijgen een lagere bescherming, terwijl zij straks gewoon onderdeel zijn van Milheeze.
Daar komt bij dat het college ook nog stelt dat toekomstige bewoners waarschijnlijk weinig geurhinder zullen ervaren, omdat het vooral om starters en senioren met binding aan Milheeze zou gaan. Dat is geen stevige onderbouwing. Dat is een aanname. Mensen uit Milheeze verdienen geen lagere bescherming omdat zij misschien minder snel klagen.
5 OU of 10 OU is geen technisch detail. Het is een politieke keuze over gezondheid, leefkwaliteit en bescherming van inwoners.
Als je een woonwijk maakt, moet je die wijk ook behandelen als woonwijk. Niet als buitengebied omdat dat beter uitkomt.
Voor POI bestaan er geen A- en B-inwoners. Inwoners in de bestaande kern hebben recht op bescherming. Toekomstige bewoners van deze nieuwe wijk ook.
Besluit bebouwingscontour geur
De raad moet later opnieuw een besluit nemen over de bebouwingscontour geur. Dan komt de vraag terug of deze nieuwe wijk bij de kern Milheeze hoort. Als dat zo is, hoort daar een strenger beschermingsniveau bij. Dan gaat het niet meer om de buitengebiedbenadering, maar om kernbescherming. Dat kan gevolgen hebben voor de agrarische ondernemer aan Heikamp 4. Bij herbouw, nieuwe luchtwassers, vergunningwijzigingen of bedrijfsaanpassingen kan die strengere norm alsnog gaan knellen.
Die keuze stond niet in de adviesnota. Pas door vragen van POI werd helder dat dit onderwerp later terugkomt richting het definitieve omgevingsplan.
Wij hebben aan de voorstemmers, CDA, Dorpspartij en D66, gevraagd duidelijkheid te geven. Blijft deze wijk straks buiten de bebouwingscontour geur, of krijgt deze wijk de bescherming van de kern? Sven Strauven van het CDA gaf aan die vraag niet te kunnen beantwoorden. Ondanks dat wij de vraag twee keer stelden, bleef het stil bij de Dorpspartij en D66. Wie nu voor deze wijk stemt, moet ook durven zeggen welke bescherming deze wijk straks krijgt. Gebrek aan kennis of wegkijken?
Strauven gaf aan die vraag niet te kunnen beantwoorden. Daarmee blijft onduidelijk of het CDA kiest voor kernbescherming van toekomstige inwoners, of voor een buitengebiedbenadering met lagere bescherming.
College mist ook het overzicht
De onduidelijkheid lag niet alleen bij CDA, Dorpspartij en D66. Wethouder Coppens kon op de vraag van Politiek op Inhoud niet uitleggen wat de gevolgen zijn als deze nieuwe wijk later wél binnen de bebouwingscontour geur van Milheeze valt. Dan komt een strenger beschermingsniveau in beeld. Wat betekent dat voor Heikamp 4? Voor vergunningen? Voor herbouw? Voor nieuwe luchtwassers of andere bedrijfsaanpassingen?
Ook de vraag of een latere aanscherping tot claims of nadeelcompensatie kan leiden, is niet zichtbaar afgewogen.
Het is onbegrijpelijk dat de wethouder dit plan naar de raad heeft gebracht zonder zelf duidelijk te kunnen maken wat een mogelijke latere norm van 2 OU betekent voor Heikamp 4. Zij wist dat de gemeente later nog moet besluiten over het definitieve omgevingsplan en de bebouwingscontour geur. Zij wist dus ook dat de vraag naar kernbescherming terugkomt. Juist dan moet het college vooraf weten wat de mogelijke gevolgen zijn voor bewoners én ondernemer.
Hoe kan de wethouder de raad vragen om nu in te stemmen met deze woonwijk, als zij zelf niet kan aangeven welke risico’s een latere norm van 2 OU voor de ondernemer heeft? En hoe kan de raad dan een zorgvuldig besluit nemen? De raad kreeg geen compleet verhaal. Niet over de bescherming van toekomstige bewoners. En niet over de mogelijke gevolgen voor Heikamp 4.
Wel binnen de bebouwingscontour
In de uitklapper “Wat als deze wijk straks wél binnen de bebouwingscontour geur valt?” laten wij zien wat die keuze betekent. Blijft de wijk buiten de contour, dan krijgen nieuwe inwoners lagere bescherming. Komt de wijk binnen de contour, dan kan dat gevolgen hebben voor Heikamp 4. Beide keuzes hebben gevolgen. Juist daarom had de raad die keuze nu moeten maken.
Wat als deze wijk straks wél binnen de bebouwingscontour geur valt? Open dit kader voor de doorgeschoven keuze: blijft de nieuwe wijk geurtechnisch buitengebied, of krijgt zij later de bescherming van de kern Milheeze?
De keuze of deze nieuwe wijk straks wel of niet binnen de bebouwingscontour geur van Milheeze valt, stond niet duidelijk in de adviesnota. Pas na vragen van POI werd helder dat die keuze later, bij het definitieve omgevingsplan richting 2032, opnieuw op tafel komt.
Dat is geen detail. Die keuze bepaalt of deze wijk straks de bescherming van de kern krijgt, of dat toekomstige bewoners blijvend worden behandeld alsof zij in buitengebied wonen. CDA, Dorpspartij en D66 hebben geweigerd deze vraag nu duidelijk te beantwoorden.
De doorgeschoven keuze in zes stappen
Besluit nu
De raad maakt nu 87 woningen en een supermarkt mogelijk. Daarmee ontstaat feitelijk een nieuwe woonwijk aan Milheeze.
Geen keuze in de adviesnota
De adviesnota maakte niet helder of deze wijk straks bij de kern Milheeze gaat horen voor de bebouwingscontour geur. Die keuze werd niet scherp aan de raad voorgelegd.
Keuze komt later terug
Bij het definitieve omgevingsplan moet de gemeente de bebouwingscontour geur vastleggen. Dan komt opnieuw de vraag: hoort deze wijk bij de kern, of blijft zij buitengebied?
Als de wijk bij de kern hoort
Dan ligt kernbescherming voor de hand. In het huidige geurbeleid hoort bij de kern Milheeze een strenger beschermingsniveau dan bij “overig buitengebied”.
Effect voor Heikamp 4
Een strengere bescherming kan gevolgen hebben voor het varkensbedrijf aan Heikamp 4. Denk aan toekomstige vergunningen, herbouw, bedrijfsaanpassingen, nieuwe luchtwassers of wijzigingen in de bedrijfsvoering.
Probleem verschuift
De raad neemt nu het woningbouwbesluit, maar de echte botsing tussen woonwijkbescherming en agrarische bedrijfsruimte wordt naar later doorgeschoven.
CDA, Dorpspartij en D66 hadden deze vraag nu moeten beantwoorden: wordt deze nieuwe wijk straks onderdeel van de bebouwingscontour geur van Milheeze, ja of nee? Door dat antwoord te weigeren, laten zij toekomstige bewoners én de ondernemer in onzekerheid.
Scenario 1: wijk blijft buiten de bebouwingscontour
Dan blijft de wijk feitelijk lager beschermd dan de bestaande kern. Nieuwe inwoners wonen dan wel aan Milheeze, maar krijgen niet dezelfde geur-bescherming als inwoners binnen de kern.
Dat leidt tot A- en B-inwoners: bestaande kernbewoners met kernbescherming, nieuwe wijkbewoners met buitengebiedbescherming.
Scenario 2: wijk komt binnen de bebouwingscontour
Dan krijgen toekomstige bewoners logischerwijs de bescherming die bij een woonwijk aan de kern hoort. Maar dan kan het strengere beschermingsniveau ook gaan knellen bij Heikamp 4.
Voor de ondernemer kan dat gevolgen hebben bij toekomstige vergunningen, investeringen, herbouw of bedrijfsaanpassingen.
Beide keuzes hebben gevolgen. Daarom had deze keuze vóór het raadsbesluit op tafel moeten liggen. Niet pas richting 2032, als de woningen planologisch al mogelijk zijn gemaakt.
Als de wijk buiten de bebouwingscontour blijft, accepteert de raad lagere bescherming voor toekomstige inwoners van Milheeze. Als de wijk binnen de bebouwingscontour komt, kan dat extra druk leggen op de agrarische ondernemer. Precies daarom is dit geen technische uitwerking, maar een politieke hoofdkeuze.
De onderbouwing rammelt omdat het college nu de voordelen van beide kanten pakt: de wijk wordt planologisch behandeld als woonwijk, maar geurtechnisch blijft de buitengebiedbenadering overeind. CDA, Dorpspartij en D66 hebben dat laten gebeuren.
Wie nu een woonwijk mogelijk maakt, moet nu ook zeggen welke bescherming bij die woonwijk hoort.
Niet in 2032. Niet nadat bewoners en ondernemer al met de gevolgen zitten.
Als de gemeente nu zegt dat woningbouw bij 5 OU kan en dat 6,4 OU aanvaardbaar is, wordt het straks lastig om in het definitieve omgevingsplan uit te leggen waarom voor dezelfde nieuwe wijk ineens een strenger beschermingsniveau moet gelden. En als de gemeente die norm later toch aanscherpt, ligt een nieuwe bezwaar- of beroepsprocedure voor de hand. Met andere woorden: het probleem wordt niet opgelost. Het wordt verplaatst.
Doorschuiven
In de uitklapper “Wat wordt doorgeschoven?” laten wij zien welke keuzes nu naar later worden verplaatst. Het gaat niet alleen om de bebouwingscontour, maar ook om juridische zekerheid, samenhangend geurbeleid, de positie van Heikamp 4 en de vraag waarom een minder ingewikkelde woningbouwkans zoals De Berken 2 niet wordt versneld.
Wat wordt doorgeschoven? Open dit kader voor de keuzes die niet vóór het raadsbesluit zijn gemaakt: bescherming van de nieuwe wijk, bebouwingscontour geur, Heikamp 4, juridische zekerheid en De Berken 2.
Het besluit over Milheesestraat lijkt een besluit over woningbouw. Maar onder dat besluit liggen meerdere keuzes die opnieuw niet zijn gemaakt.
Deze uitklapper vat samen wat naar later wordt geschoven. De details over de adviesnota, de 5/10 OU-discussie, de bebouwingscontour en de verkiezingsbeloften staan in de andere uitklappers. Hier gaat het om het patroon: besluiten nemen zonder de gevolgen vooraf te regelen.
De doorgeschoven keuzes in zes punten
Beschermingsniveau van de nieuwe wijk
De raad maakt een nieuwe woonwijk mogelijk, maar spreekt niet uit welk beschermingsniveau daarbij hoort. De vraag of deze wijk echt als woonwijk wordt beschermd, wordt doorgeschoven.
Bebouwingscontour geur
De keuze of deze wijk straks binnen of buiten de bebouwingscontour geur valt, blijft open. De gevolgen daarvan werken wij uit in de aparte uitklapper over de bebouwingscontour.
Zekerheid voor Heikamp 4
De ondernemer krijgt geen duidelijkheid vooraf. De gevolgen voor herbouw, luchtwassers, vergunningwijzigingen en bedrijfsaanpassingen worden afhankelijk gemaakt van latere keuzes.
Juridische zekerheid
Het plan wordt naar verwachting juridisch aangevochten. Daardoor kan Milheeze jaren onzekerheid krijgen. Ook de latere discussie over het omgevingsplan en de geurnorm kan opnieuw tot bezwaar of beroep leiden.
Samenhangend geurbeleid
De geur-evaluatie, de Omgevingsvisie en de Omgevingswet boden kansen om beleid te maken voor bouwen aan dorpsranden. Die kansen zijn niet benut. Daardoor blijft ieder plan een losse discussie.
De Berken 2
POI vroeg om De Berken 2 te prioriteren als woningbouwkans voor Milheeze met minder haken en ogen. De coalitie steunde dat niet. Het college schuift ook die vraag weer een half jaar vooruit.
Dit is geen versnelling. Dit is onzekerheid organiseren. De raad neemt nu het woningbouwbesluit, maar laat de belangrijkste keuzes over bescherming, juridische houdbaarheid, agrarische belangen en alternatieve woningbouwlocaties liggen.
Wat nu wordt gezegd
Woningbouw kan hier. Geur is geen belemmering. 6,4 OU is aanvaardbaar. De rest komt later wel bij het omgevingsplan.
Wat later lastig wordt
Als de gemeente nu stelt dat woningbouw bij deze geurbelasting kan, wordt het later moeilijker om uit te leggen waarom voor dezelfde wijk alsnog een strenger beschermingsniveau nodig is.
Dit gaat dieper dan één TAM-omgevingsplan. Gemert-Bakel had meerdere momenten om samenhangend beleid te maken: bij de geur-evaluatie, bij de Omgevingsvisie, bij de uitwerking onder de Omgevingswet en bij de behandeling van Milheesestraat.
Iedere keer is de echte keuze vooruitgeschoven. Daardoor moet de raad per plan beoordelen wat eigenlijk vooraf in beleid had moeten zijn vastgelegd: wanneer krijgt een nieuwe woonwijk kernbescherming, hoe wegen we gezondheid en geur, en hoe gaan we eerlijk om met agrarische ondernemers?
Het probleem wordt daardoor niet kleiner, maar groter. Eerst kan het woningbouwplan zelf juridisch worden aangevochten. Daarna kan de discussie over de bebouwingscontour en de geurnorm opnieuw juridische strijd opleveren. Ondertussen blijft een minder ingewikkelde woningbouwroute, De Berken 2, opnieuw wachten.
Het besluit is genomen, maar het probleem is niet opgelost.
Het is doorgeschoven naar bezwaarprocedures, het omgevingsplan, de bebouwingscontour geur, de ondernemer aan Heikamp 4 en de volgende woningbouwdiscussie in Milheeze.
Het huidige plan wordt naar verwachting juridisch aangevochten. Daarmee is er voorlopig geen echte zekerheid. Als herstelbesluiten, nieuwe onderbouwingen of een latere discussie over de bebouwingscontour nodig blijken, kan dit Milheeze jaren vertragen. Ook toekomstige kopers weten dan niet waar zij aan toe zijn: wanneer er gebouwd wordt, welke bescherming straks geldt en welk woon- en leefklimaat uiteindelijk wordt geborgd.
Berken 2 prioriteren
POI heeft in de raad opgeroepen om De Berken 2 in Milheeze te prioriteren. Een plan dat naar onze beoordeling veel minder haken en ogen kent dan Milheesestraat. Maar ook die oproep kreeg geen steun van de coalitie. Het college schoof de vraag opnieuw een half jaar vooruit.
Milheeze heeft dus niet alleen last van één omstreden plan. Milheeze heeft last van bestuurlijke keuzes die niet worden gemaakt.
Evaluatie geurbeleid
In 2023 is het geurbeleid geëvalueerd. Daarbij werd gezegd dat die evaluatie zou worden meegenomen in de Omgevingsvisie en in de uitwerking onder de Omgevingswet. Dat was het moment om als raad keuzes te maken. Hoe gaan we om met bouwen aan dorpsranden? Wanneer krijgt een nieuwe wijk kernbescherming? Hoe wegen we gezondheid en agrarische bedrijven? Wat doen we als woningbouw botst met geur? Die keuzes zijn niet gemaakt.
CDA en de Dorpspartij steunde ons verzoek om als raad zelf de lead te nemen m.b.t. de evaluatie van het geurbeleid niet. Gevolg: het college heeft met het opstellen van de omgevingsvisie niets met geur normering gedaan.
Omgevingsvisie
De Omgevingsvisie staat vol ambities. Vitale kernen. Toekomstbestendig buitengebied. Gezonde leefomgeving. Samen slim de toekomst in. Maar zodra het concreet wordt, ontbreekt de keuze.
De provincie waarschuwde daar al voor. De Omgevingsvisie is niet bedoeld als folder met mooie pijlen. Een visie moet richting geven wanneer belangen botsen. Wonen, landbouw, geur, gezondheid, verkeer, water en landschap komen juist aan dorpsranden samen. Precies daar moet je vooraf kiezen. Bij Milheeze gebeurde het tegenovergestelde.
De gemeente had alle gelegenheid om samenhangend beleid te maken. Bij de geur-evaluatie. Bij de Omgevingsvisie. Bij de uitwerking onder de Omgevingswet. Bij de behandeling van Milheesestraat. En bij onze motie voor een beleidskader kernuitbreidingen in agrarische omgeving. .
Rol coalitie
Dat maakt de rol van CDA, Dorpspartij en D66 extra pijnlijk. In hun verkiezingsprogramma’s beloven deze partijen duidelijke keuzes, leefbaarheid, gezondheid, bescherming van eigen inwoners en balans in het buitengebied. Bij Milheeze deden zij iets anders. Zij stemden voor 87 woningen en een supermarkt zonder vooraf helder te maken welk beschermingsniveau bij deze nieuwe woonwijk hoort.
In de uitklapper “Verkiezingsbeloften van CDA, Dorpspartij en D66 naast de praktijk bij Milheeze” leggen wij hun beloften naast hun stemgedrag.
Verkiezingsbeloften van CDA, Dorpspartij en D66 naast de praktijk bij Milheeze Open dit kader voor de vergelijking tussen wat CDA, Dorpspartij en D66 beloofden over leefbaarheid, gezondheid en duidelijke keuzes, en wat zij bij Milheesestraat daadwerkelijk deden.
CDA, Dorpspartij en D66 beloven in hun verkiezingsprogramma’s duidelijke keuzes, leefbaarheid, gezondheid, bescherming van eigen inwoners en balans in het buitengebied.
Bij Milheeze stemden deze partijen voor 87 woningen en een supermarkt, zonder vooraf duidelijk te maken welke bescherming deze nieuwe woonwijk krijgt. De oude geurkaart zegt: overig buitengebied. Het raadsbesluit zegt: nieuwe woonwijk. Precies daar zit de bestuurlijke fout.
CDA: duidelijke keuzes beloven, keuze doorschuiven
CDA schrijft: Horen. Zien. Doen.
De partij belooft te luisteren naar inwoners, ondernemers en verenigingen. CDA zegt te staan voor realistische plannen, duidelijke keuzes en verantwoordelijkheid nemen.
CDA wil sturen op kwaliteit van woningen en op waar en wanneer gebouwd wordt. Ook zegt CDA naast agrarische ondernemers te staan.
Elke nieuwe ontwikkeling moet volgens CDA bovendien een verbetering van de luchtkwaliteit opleveren.
Bij Milheeze bleef de belangrijkste keuze liggen.
Wordt deze nieuwe wijk straks beschermd als woonwijk, of blijft de gemeente doen alsof dit buitengebied is? CDA gaf daar geen duidelijk antwoord op.
CDA stemde voor 87 woningen en een supermarkt, zonder exact inzicht hoeveel woningen boven 5 OU liggen en zonder vooraf helder beschermingsniveau.
Ook de gevolgen voor het varkensbedrijf aan Heikamp 4, de latere bebouwingscontour geur en toekomstige vergunningen zijn niet vooraf eerlijk uitgewerkt.
CDA belooft duidelijke keuzes, kwaliteit en steun voor agrarische ondernemers. Maar bij Milheeze schuift CDA de echte keuze door. Horen. Zien. Doorschuiven.
Dorpspartij: balans beloven, probleem parkeren
De Dorpspartij belooft nuchtere oplossingen die werken voor alle inwoners van de zeven dorpen.
De partij zegt te investeren in kwaliteit van de leefomgeving. Een groen Gemert-Bakel is volgens de Dorpspartij een gezond Gemert-Bakel.
Bij wonen belooft de Dorpspartij dat omwonenden vanaf de eerste tekentafel-sessie meepraten.
In het buitengebied belooft de Dorpspartij balans tussen mens, dier en natuur. Zelfs een groene buffer van 50 meter tussen landbouw en nieuwe huizen wordt genoemd.
Bij Milheeze is het echte probleem niet opgelost.
De keuze over bescherming, geur en bebouwingscontour is doorgeschoven naar later.
Er is geen stevig gezondheidsadvies als basis gebruikt, terwijl de gemeentelijke geur-evaluatie bij 5 tot 10 OU spreekt over een matige situatie, overschrijding van de GGD-advieswaarde en kans op klachten.
Er wordt een nieuwe woonwijk mogelijk gemaakt in de invloedssfeer van een varkensbedrijf, zonder vooraf duidelijk te maken hoe de beloofde balans wordt geborgd.
De Dorpspartij belooft balans en leefkwaliteit. Maar bij Milheeze accepteert de partij dat de botsing tussen wonen, geur en landbouw niet wordt opgelost. Balans beloven, probleem parkeren.
D66: probleem benoemen, oplossing wegstemmen
D66 schrijft dat goed bestuur begint met duidelijke keuzes, inwoners echt betrekken en bouwen aan een toekomstbestendige gemeente.
D66 schrijft dat wonen meer is dan stenen stapelen. Nieuwe wijken moeten leefbaar, toekomstbestendig en passend bij de kern zijn.
D66 schrijft zelf dat de Omgevingsvisie te weinig houvast biedt voor de spanning tussen wonen, landbouw, natuur, water en recreatie.
D66 wil dat leefbaarheid, gezondheid en kwaliteit voorop staan.
Bij Milheeze steunde D66 een besluit waarin de belangrijkste keuze niet is gemaakt.
Krijgt deze nieuwe wijk kernbescherming, of blijft de buitengebiedbenadering gelden? Die vraag bleef onbeantwoord.
Bij Milheeze ging het vooral om het mogelijk maken van 87 woningen en een supermarkt. De vraag naar geur, gezondheid en bescherming van toekomstige bewoners is technisch afgedaan.
POI diende juist daarom een motie in voor een beleidskader kernuitbreidingen in agrarische omgeving. D66 stemde die motie weg.
D66 benoemt in het eigen programma precies het probleem: de Omgevingsvisie biedt te weinig houvast. Maar toen POI om dat houvast vroeg, stemde D66 tegen. Het probleem benoemen en de oplossing wegstemmen.
De gezamenlijke praktijk is duidelijk. CDA, Dorpspartij en D66 beloven woningen voor eigen inwoners, starters en senioren. Juist daarom hadden zij bij Milheeze hogere eisen moeten stellen aan gezondheid, geur en bescherming van de leefomgeving.
Mensen uit Milheeze zijn geen B-inwoners. Eigen inwoners verdienen geen lagere bescherming.
Dit patroon zagen we eerder bij Lochterweg in De Mortel. Ook woningbouw bij een varkensbedrijf. Ook geur. Ook geen breed kader vooraf.
Selectief handelen
En dan Gemert. Rooije Hoefsedijk 41. Daar koopt de gemeente een varkensbedrijf voor miljoenen euro’s weg. Terwijl dat bedrijf niet het grootste geurprobleem voor De Paashoef veroorzaakte. Terwijl uitbreiding niet zomaar kon, omdat er geen natuurvergunning lag. En terwijl oude stallen verplicht gemoderniseerd moesten worden met luchtwassers, waardoor geur juist kon afnemen. Dat is niet alleen inconsistent. Dat is selectief.
Bij RH41 wordt geur opgevoerd als reden om één varkensbedrijf met ruim 2,6 miljoen euro publiek geld weg te kopen. Bij Lochterweg en Milheeze wordt woningbouw bij een varkensbedrijf mogelijk gemaakt zonder gemeentelijke uitkoop. Dan is RH41 geen logisch gevolg van algemeen geurbeleid. Dan is RH41 een uitzonderingsdeal.
Milheeze maakt die selectiviteit alleen maar duidelijker. Als woningbouw bij een varkensbedrijf in Milheeze mogelijk is zonder gemeentelijke uitkoop en als woningbouw bij Lochterweg mogelijk was zonder gemeentelijke uitkoop, dan moet de gemeente uitleggen waarom juist RH41 wél met miljoenen publiek geld moest worden beëindigd. Die uitleg ontbreekt en maakt het risico op verboden staatssteun alleen maar groter.
Motie beleidskader kernuitbreidingen
Wij hebben een motie ingediend voor een beleidskader kernuitbreidingen in agrarische omgeving. Gemert-Bakel heeft samenhangend beleid nodig voor nieuwe woonwijken aan dorpsranden. Beleid waarin vooraf duidelijk is hoe we omgaan met geur, gezondheid, bebouwingscontouren, agrarische bedrijven en de bescherming van toekomstige bewoners. Niet pas als het plan al op tafel ligt. Niet pas als omwonenden bezwaar maken. En niet pas als bewoners en ondernemers al met de gevolgen zitten.
Die motie is door CDA, Dorpspartij en D66 weggestemd en door het college ontraden. Deze grondhouding staat haaks op het eigen coalitieakkoord, waarin juist betrouwbaarheid, transparantie, uitvoerbaarheid en het tijdig betrekken van de raad worden beloofd. Het coalitieakkoord beperkt partijen niet om een afwijkend standpunt in te nemen. We hadden dus steun van D66 verwacht, maar als coalitiepartij moet je in de pas lopen.
Er komen geen vaste spelregels voor bouwen aan dorpsranden. Geen samenhangende afweging tussen woningbouw, geur, gezondheid en agrarische bedrijven.
De eigen geur-evaluatie maakt onderscheid tussen een goed en een matig woon- en leefklimaat. Bij Milheeze, net als bij De Mortel (Lochterweg), geldt matig is goed genoeg voor het CDA, de Dorpspartij en nu dus ook voor D66. Waar D66 nog tegen het bestemmingsplan Lochterweg stemde omdat er een woonwijk op 85 meter van een varkensbedrijf zou worden gebouwd, zei D66 nu kritiekloos ja tegen het plan in Milheeze.
Lochterweg De Mortel: D66 was toen kritisch op woningbouw bij een varkensbedrijf
Bij het bestemmingsplan Lochterweg in De Mortel stemde D66 tegen. Niet tegen woningbouw, maar tegen de onderbouwing en de risico’s van woningbouw dicht bij een varkensbedrijf. Dat maakt de kritiekloze steun voor Milheesestraat Milheeze extra opvallend.
| Moment | Standpunt / betekenis | Link |
|---|---|---|
| 1e termijn D66 | D66 maakt duidelijk vóór woningbouw te zijn, maar plaatst stevige kanttekeningen bij de onderbouwing van het plan Lochterweg. De afstand tot het varkensbedrijf en de kwaliteit van de afweging zijn voor D66 toen zwaarwegend. | Bekijk |
| 2e termijn D66 | D66 blijft kritisch en noemt het dossier in de kern een hoofdpijndossier: woningbouw is gewenst, maar de onderbouwing en de botsing met de agrarische omgeving zijn volgens D66 onvoldoende overtuigend opgelost. | Bekijk |
| Stemming | D66 stemt tegen het bestemmingsplan Lochterweg. Daarmee koos D66 toen voor een kritische lijn: wel woningbouw, maar niet zonder een stevige ruimtelijke en gezondheidskundige onderbouwing. | Bekijk |
In Gemert-Bakel is en blijft ad-hoc “beleid” de basis. Visieloos en zonder samenhang. CDA, Dorpspartij en D66 bepalen de lijn. En die lijn bij woningbouw is duidelijk: een goed woon- en leefklimaat voor toekomstige inwoners is blijkbaar geen uitgangspunt. De eigen geur-evaluatie kent het verschil tussen goed en matig. Bij Milheeze kiest de coalitie niet voor goed, maar accepteert zij matig. Net als eerder bij De Mortel. Matig is de norm geworden.
Standpunt Politiek op Inhoud
Bouw je een nieuwe wijk aan een kern, behandel die wijk dan ook als woonwijk. Geef inwoners de bescherming die daarbij hoort. En als dat botst met een agrarisch bedrijf, los dat probleem dan vooraf op. Niet achteraf. Niet per plan. Niet pas als de woningen er staan.
En als er een minder ingewikkeld woningbouwplan ligt, zoals De Berken 2, schuif dat dan niet opnieuw vooruit. Milheeze heeft woningen nodig. Maar Milheeze heeft niets aan bestuurlijke koppigheid die leidt tot jaren onzekerheid.
Wie een woonwijk bouwt, moet inwoners ook behandelen als inwoners van een woonwijk. Niet als buitengebiedbewoners omdat dat bestuurlijk beter uitkomt – Jan Vroomans Politiek op Inhoud
Milheeze heeft recht op woningen. Maar Milheeze heeft ook recht op duidelijk bestuur. Het besluit is genomen zonder dat de raad het volledige plaatje kreeg. Niet over de bescherming van toekomstige bewoners. Niet over de gevolgen voor Heikamp 4. Niet over de juridische risico’s. En niet over de vraag waarom een minder ingewikkelde woningbouwkans zoals De Berken 2 opnieuw wordt doorgeschoven.
CDA, Dorpspartij en D66 beloofden duidelijke keuzes, leefbaarheid, gezondheid en bescherming van eigen inwoners. Vier maanden later stemmen zij voor een plan waarin precies die keuzes niet zijn gemaakt.
Het wegstemmen van onze motie zegt veel voor de toekomst. We hebben tegen het plan Milheeze gestemd, net als de VVD en Pro Sociaal Gemert-Bakel. Niet omdat we tegen woningbouw zijn in Milheeze, maar omdat de onderbouwing van geen kanten klopt.
Woningbouw ja. Wegkijken nee.
Jan Vroomans
Politiek op Inhoud
Wilt u automatisch op de hoogte blijven van nieuwe artikelen, vervolgvragen en updates? Volg dan Politiek op Inhoud op Facebook en zet meldingen aan.
Feiten, vragen en debat over Milheesestraat Milheeze
Hieronder staan de belangrijkste vragen en antwoorden over het TAM-omgevingsplan Milheesestraat Milheeze, gevolgd door de behandeling in de gemeenteraad. Zo is terug te lezen welke informatie beschikbaar was, welke vragen onbeantwoord bleven en hoe het debat in de raad is verlopen.
Vragen en antwoorden over Plan Milheesestraat Milheeze Open dit kader voor de belangrijkste vragen over geur, gezondheid, bebouwingscontour, Heikamp 4 en bestuurlijke keuzes. Onderaan staan de bijbehorende stukken.
Q&A TAM-omgevingsplan Milheesestraat Milheeze.
In deze Q&A staat welke vragen zijn gesteld, wat daarop wel of niet is beantwoord en waarom dat politiek relevant is.
| Vraag / onderwerp | Antwoord / stand van zaken |
|---|---|
| Geur, gezondheid en woon- en leefklimaat | |
| Vraag Hoeveel woningen krijgen een geurbelasting boven 5 OU? | Nog geen antwoord Deze vraag is gesteld, maar het exacte aantal woningen is nog niet duidelijk gemaakt. Uit de stukken blijkt wel dat op diverse nieuwe woningen een geurbelasting boven 5 OU aan de orde is en dat 6,4 OU wordt berekend. |
| Vraag Waarom wordt 10 OU gebruikt voor het woon- en leefklimaat? | Antwoord Het college kijkt voor het woon- en leefklimaat naar een ander kader dan de 5 OU-norm uit het geurbeleid voor het gebied. Daarmee wordt voor hetzelfde gebied een ruimere beoordeling gebruikt. |
| Vraag Wat zegt de eigen geur-evaluatie over 5 tot 10 OU? | Antwoord De geur-evaluatie maakt duidelijk dat 5 tot 10 OU in woonkernen als een matig woon- en leefklimaat wordt beoordeeld. Bij Milheeze wordt dus niet gestuurd op goed, maar wordt matig geaccepteerd. |
| Vraag Waarom is geen formeel GGD-advies gevraagd? | Geen antwoord Het college heeft niet duidelijk uitgelegd waarom geen formeel GGD-advies is gevraagd. Dat wringt, omdat uit de stukken juist blijkt dat een GGD-advies gewenst was. Gezondheid wordt dus wel genoemd, maar niet onafhankelijk getoetst. |
| Bebouwingscontour geur en bescherming nieuwe wijk | |
| Vraag Komt de nieuwe wijk straks binnen de bebouwingscontour geur? | Geen duidelijk antwoord Die keuze is nog niet gemaakt. Daardoor blijft onduidelijk of toekomstige bewoners kernbescherming krijgen of onder de buitengebiedbenadering blijven vallen. Het CDA gaf in de raad aan deze vraag niet te kunnen beantwoorden. POI heeft deze vraag twee keer aan Dorpspartij en D66 gesteld, maar daarop kwam geen antwoord. |
| Vraag Wat betekent een latere norm van 2 OU voor Heikamp 4? | Antwoord / risico Als de raad nu instemt met woningbouw op basis van de buitengebiedbenadering en een norm van 5 OU, wordt het later moeilijker te motiveren waarom voor dezelfde nieuwe wijk alsnog een strengere norm van 2 OU moet gelden. Als de gemeente die norm later toch aanscherpt, krijgt de ondernemer opnieuw een mogelijkheid om dat besluit aan te vechten. |
| Vraag Kan een latere aanscherping leiden tot nieuwe procedures, claims of nadeelcompensatie? | Geen antwoord Deze vraag is nog niet zichtbaar beantwoord. Juist daarom blijft onduidelijk welke juridische en financiële risico’s later kunnen ontstaan voor gemeente, bewoners en ondernemer. |
| Vraag Welke keuze had de raad vooraf moeten kunnen maken? | Antwoord De raad had vooraf moeten kunnen kiezen: behandelen we deze nieuwe wijk als woonwijk bij de kern, of blijven we rekenen alsof het buitengebied is? Nu wordt die keuze doorgeschoven naar het definitieve omgevingsplan. |
| Bestuurlijke afweging en alternatieven | |
| Vraag Waarom is De Berken 2 niet versneld opgepakt? | Geen antwoord Er is nog geen inhoudelijk antwoord gegeven dat duidelijk maakt waarom De Berken 2 niet wordt versneld. POI heeft gevraagd De Berken 2 te prioriteren als minder ingewikkelde woningbouwlocatie. Die oproep kreeg geen steun; de vraag is vooruitgeschoven. |
| Vraag Waarom ontbreekt een vast beleidskader voor bouwen aan dorpsranden? | Antwoord / stand van zaken CDA, Dorpspartij en D66 hebben de kans laten schieten om vaste spelregels vast te leggen voor geur, gezondheid, bebouwingscontouren, agrarische bedrijven en nieuwe woonwijken aan dorpsranden. De motie van POI voor een beleidskader kernuitbreidingen is weggestemd. Het college vindt zo’n beleidskader niet nodig. |
| Vraag Wat zegt dit over de informatiepositie van de raad? | Antwoord De adviesnota vertelde vooral dat het plan kon. De politieke keuzes en risico’s kwamen pas scherp naar voren na vragen van POI. Goede besluitvorming begint met volledige informatie. Anders tekent de raad bij het kruisje. |
| Vergelijking met andere dossiers | |
| Vraag Waarom is Milheeze vergelijkbaar met De Mortel? | Antwoord / duiding Ook bij De Mortel ging het om woningbouw bij een varkensbedrijf, zonder dat vooraf een breed beleidskader beschikbaar was. Het laat zien dat dit geen incident is, maar een terugkerend patroon. |
| Vraag Waarom is RH41 relevant voor dit dossier? | Antwoord / duiding Bij RH41 wordt geur gebruikt als argument voor uitkoop met publiek geld. Bij Milheeze en De Mortel wordt woningbouw naast een varkensbedrijf juist mogelijk gemaakt. Dit raakt de consistentie van het gemeentelijk geur- en ruimtelijk beleid. |
|
Bijbehorende stukken
De vragen, beantwoording, aanvullende stukken en de brief en toelichting van de ondernemer bij dit dossier zijn hieronder terug te lezen.
|
|
Behandeling TAM-omgevingsplan Milheesestraat Milheeze Open dit kader voor de bijdragen van de fracties, de reactie van wethouder Coppens, interrupties en stemverklaringen.
Behandeling TAM-omgevingsplan Milheesestraat Milheeze.
Volg het debat, de bijdragen van de fracties, de reactie van het college, de interrupties en de stemverklaringen over het plan Milheesestraat in Milheeze.
| Fractie / college | 1e termijn | 2e termijn |
|---|---|---|
| TAM-omgevingsplan Milheesestraat Milheeze | ||
| Raad | ||
| CDA | Bekijk 1e termijn CDA | Bekijk 2e termijn CDA |
| VVD | Bekijk 1e termijn VVD | Bekijk 2e termijn VVD |
| PRO Sociaal Gemert-Bakel | Bekijk 1e termijn PRO Sociaal Gemert-Bakel | Bekijk 2e termijn PRO Sociaal Gemert-Bakel |
| D66 | Bekijk 1e termijn D66 | Geen 2e termijn opgenomen |
| Politiek op Inhoud | Bekijk 1e termijn Politiek op Inhoud | Bekijk 2e termijn Politiek op Inhoud |
| Dorpspartij | Bekijk 1e termijn Dorpspartij | Bekijk 2e termijn Dorpspartij |
| College | ||
| Wethouder Coppens | Bekijk 1e termijn wethouder Coppens | Bekijk 2e termijn wethouder Coppens |
| Interruptie van | Richting | Korte info | Link |
|---|---|---|---|
| Interrupties en opvallende momenten | |||
| Politiek op Inhoud | CDA | Blijft de uitbreiding 5 OU of wordt dit later 2 OU? | Bekijk |
| Politiek op Inhoud | College | Op belangrijke vragen kregen we nog geen antwoord. | Bekijk |
| Partij | Korte info | Link |
|---|---|---|
| Stemverklaringen | ||
| VVD | Voor woningbouw. | Bekijk |
| PRO Sociaal Gemert-Bakel | Voor woningbouw. | Bekijk |
| Politiek op Inhoud | Voor woningbouw, tegen bestuurlijk wegkijken. | Bekijk |
